29 มิถุนายน 2569 นางสาวจิราพร สินธุไพร สส. ร้อยเอ็ด เขต 5 พรรคเพื่อไทย ร่วมอภิปรายร่าง พ.ร.บ.งบประมาณรายจ่ายประจำปีงบประมาณ พ.ศ. 2570 โดยย้ำว่างบประมาณเพื่อพัฒนาทุนมนุษย์ไม่ใช่ค่าใช้จ่าย แต่คือการลงทุนในอนาคตของประเทศ ย้ำประเทศไทยกำลังเผชิญวิกฤตความเปลี่ยนแปลง ชูโมเดลนานาประเทศ ใช้การวิจัยและการศึกษาเร่งการพัฒนาทางเศรษฐกิจ ชี้งบประมาณที่เกี่ยวกับทุนมนุษย์ของไทยโดยเฉพาะด้านการศึกษากำลังหดเล็กลง โดยตั้งข้อสังเกตถึงงบประมาณของ 4 กระทรวงสำคัญที่มีบทบาทในการพัฒนาทุนมนุษย์ที่ถูกปรับลดลง สวนทางกับโจทย์และความท้าทายที่ประเทศกำลังเผชิญ

.

ในการอภิปราย นางสาวจิราพร กล่าวถึงข้อจำกัดของงบประมาณและการกู้เงินที่ติดเพดานหนี้สาธารณะ และเสนอข้อเสนอในการลงทุนของประเทศเพื่อขับเคลื่อนเศรษฐกิจด้วยการวางรากฐานด้วยการพัฒนาทุนมนุษย์ ทำให้ประชากรมีทักษะที่สูงขึ้น จึงสามารถเข้าขับเคลื่อน GDP ของประเทศให้เติบโต ขยายฐานภาษี และเข้าสู่เศรษฐกิจที่มีมูลค่าสูงขึ้น

.

ทั้งนี้ นางสาวจิราพร ยังได้กล่าวย้ำถึงวิกฤตที่ประเทศไทยกำลังเผชิญ ทั้งวิกฤต 3 ด้านจากภายนอกคือ AI ที่ดิสรัปต์แรงงาน การเปลี่ยนแปลงของภูมิรัฐศาสตร์ และการเปลี่ยนแปลงเชิงภูมิอากาศ รวมถึงปัญหาภายในคือการมาถึงของสังคมสูงวัยขั้นสมบูรณ์ การลดลงของสัดส่วนแรงงาน ปัญหาเยาวชนหลุดออกจากระบบกว่า 600,000 คน และปัญหาหนี้ครัวเรือนที่สูงขึ้น การพัฒนาทุนมนุษย์จึงเป็นการลงทุนสำคัญเพื่อให้ประเทศพัฒนาได้อย่างยั่งยืน

.

โดย นางสาวจิราพร ได้ชวนปรับมุมมองว่า ‘งบประมาณที่นำมาใช้กับการพัฒนาทุนมนุษย์ ไม่ใช่ค่าใช้จ่าย แต่ว่าคือการลงทุน’ และยกตัวอย่างประเทศต่างๆ ที่ใช้การศึกษา การวิจัยและพัฒนา หรือการพัฒนาทุนมนุษย์ในการขับเคลื่อนเศรษฐกิจ อาทิ สิงคโปร์ ลงทุนกับการพัฒนาทุนมนุษย์ต่อหัวในระดับสูง ผลักดันโครงการ SkillsFuture พัฒนาทักษะติดตัวแรงงานให้ยกระดับทักษะและปรับตัวได้ตลอดเวลา เกาหลีใต้ที่ทุ่มงบ R&D ถึง 4-5% ของ GDP จนหลุดพ้นกับดักรายได้ปานกลางได้ และชี้ว่าประเทศกลุ่ม OECD มีสัดส่วนงบประมาณด้านการวิจัยและการพัฒนาเฉลี่ยอยู่ที่ร้อยละ 2.7 ของ GDP เป็นมาตรฐานขั้นต่ำ

.

จากนั้น นางสาวจิราพร จึงแสดงความกังวลต่องบประมาณแผ่นดินของไทย ซึ่งมองย้อนไปในระยะ 10 ปีที่ผ่านมา พบสัญญาณสำคัญคืองบการศึกษาซึ่งสำคัญต่อการพัฒนาทุนมนุษย์ ค่อยๆ ลดสัดส่วนพื้นที่ของงบประมาณลง จากเคยมีสัดส่วนสูงถึง 20.6% กลับลดลงต่อเนื่องเหลือเพียง 12.7% ในปี 2568 และขยับขึ้นเล็กน้อยในปีประมาณปี 2570 สัดส่วนที่ลดลงสะท้อนว่าการศึกษาและการพัฒนาของเด็กไทยกำลังถูกทิ้งไว้ข้างหลัง

.

นางสาวจิราพร ได้ชี้ถึงประเด็นงบประมาณใน 4 กระทรวงสำคัญที่เกี่ยวข้องกับการพัฒนาทุนมนุษย์ จากกระทรวงศึกษาธิการที่แม้จะได้รับงบประมาณสูงเป็นอันดับต้นๆ แต่กลับมีพื้นที่สำหรับงบลงทุนที่ไม่มาก โรงเรียนในต่างจังหวัดมีโครงสร้างพื้นฐาน อาคารสถานที่ชำรุด รวมถึงนโยบายเรียนฟรีอย่างมีคุณภาพและเท่าเทียม ทว่าร่างงบประมาณกลับปรับงบลงทุนลง 1,224 ล้านบาท ประกอบกับโครงสร้างสูตรการจัดสรรเงินรายหัวที่ไม่ยืดหยุ่น ส่งผลให้โรงเรียนขนาดเล็กในต่างจังหวัดมีงบไม่เพียงพอ ต้องจัดหางบด้วยการทอดผ้าป่าเพื่อความอยู่รอด

.

สำหรับกระทรวงการอุดมศึกษา- อว. พบว่ามีโครงสร้างงบวิจัยที่ขาดความต่อเนื่อง ภาพรวมงบลงทุนของ อว. ในช่วงเกือบ 1 ทศวรรษที่ผ่านมา สวนทางกับเป้าหมายของประเทศที่ต้องการเพิ่มสัดส่วนการลงทุนวิจัยและพัฒนาให้ได้ 2% ของ GDP ภายในปี 2580 และพบว่า ในงบปี 2570 กองทุนส่งเสริมวิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรม ถูกปรับลดงบประมาณลง 31.87% อาจส่งผลต่อเป้าหมายการขับเคลื่อนโครงการสำคัญ อาทิการยกประเทศไทยเป็นศูนย์กลางเซมิคอนดักเตอร์และนวัตกรรมขั้นสูง ไม่เป็นไปตามเป้าหมาย

.

สำหรับกระทรวงแรงงาน ซึ่งจากการประกาศเป้าหมายดึงดูดอุตสาหกรรมยานยนต์ไฟฟ้าและเศรษฐกิจดิจิทัลระดับสูง ทว่างบประมาณโครงการทักษะเฉพาะทาง อาทิ AI Sandbox ทักษะด้านงานเมคาทรอนิกส์ (Mechatronics) หรือ ความปลอดภัยไซเบอร์ ต่างถูกปรับลดงบประมาณลง 

.

สำหรับ กระทรวงการพัฒนาสังคมและความมั่นคงของมนุษย์ พบว่า งบประมาณเกี่ยวกับเด็กและงบสำหรับการดูแลผู้สูงอายุ ก็ถูกปรับลดลงเช่นกัน สวนทางกับความจำเป็นจากวิกฤตโครงสร้างประชากร โดยอาจทำให้นโยบายในการเปลี่ยนจากการช่วยเหลือสงเคราะห์ไปสู่การลงทุนในศักยภาพมนุษย์จนประชากรกลุ่มเปราะบางมีความแข็งแรงและดูแลตัวเอง เข้าเป็นส่วนหนึ่งของการสร้างเศรษฐกิจและการรับมือสังคมสูงวัย อาจบรรลุเป้าหมายได้ยากขึ้น

.

โดยนางสาวจิราพร กล่าวในช่วงท้ายว่า ‘การลงทุนเพื่อพัฒนาทุนมนุษย์ การสร้างคนไทย ไม่ใช่ภาระงบประมาณ‘ ถ้ารัฐบาล ‘ไม่เริ่มลงทุนกับการพัฒนาทุนมนุษย์อย่างจริงจังและต่อเนื่อง’ ‘ประเทศไทยก็ยากที่จะเติบโตเป็นประเทศที่มีเศรษฐกิจมูลค่าสูงได้’

‘รัฐต้องลงทุนกับการยกระดับคุณภาพของคนควบคู่ขนานไปกับอัตราการเจริญเติบโตทางเศรษฐกิจ ผ่านการพัฒนาระบบการศึกษา วิจัย วิทยาศาสตร์ และเทคโนโลยี รวมถึงการพัฒนาทักษะแรงงานขนาดใหญ่อย่างต่อเนื่อง’

.

ก่อนจะสนับสนุนรับร่างพระราชบัญญัติงบประมาณรายจ่ายประจำปี 2570 พร้อมฝากข้อสังเกตทั้งหมดไปยังคณะกรรมาธิการวิสามัญเพื่อพิจารณาในชั้นต่อไป

.

#พรรคเพื่อไทย #จิราพรสินธุไพร #งบประมาณ70 #ทุนมนุษย์