เช้ามืดวันที่ 6 ตุลาคม 2519 เกิดการใช้ความรุนแรงต่อผู้ชุมนุมในมหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์มีผู้เสียชีวิต บาดเจ็บ และถูกจับกุมจำนวนมากและในเย็นวันเดียวกัน เกิดการรัฐประหารยุติการเมือง แบบรัฐสภาหลังเหตุการณ์ 14 ตุลาคม 2516

.

ห้าสิบปีผ่านไป เราอาจมีความเห็นต่อเหตุการณ์ในอดีตแตกต่างกันได้แต่สิ่งหนึ่งที่สังคมไทยไม่ควรปฏิเสธ คือเมื่อความเกลียดชังถูกสร้างขึ้นจนคนเห็นต่างกลายเป็นศัตรู ความรุนแรงก็สามารถเกิดขึ้นได้ และเมื่อความขัดแย้งทางการเมืองจบลงด้วยการใช้กำลังประชาธิปไตยก็ถูกตัดตอนการเรียนรู้ของสังคม ก็ถูกตัดขาดไปพร้อมกัน

.

ผมจึงเห็นว่า การรำลึกถึง 6 ตุลา 2519 ไม่ควรเป็นการส่งต่อความโกรธแค้นและเกลียดชังไม่ควรเป็นการตัดสินว่า ใครคือผู้ชนะหรือผู้แพ้และไม่ควรนำความสูญเสียในอดีตมาใช้เพื่อประโยชน์ทางการเมือง

ในปัจจุบันสิ่งที่เราควรทำ คือ มองความจริงอย่างตรงไปตรงมา ระลึกถึงผู้สูญเสียด้วยศักดิ์ศรีและมองเห็นความฝันของคนหนุ่มสาวในวันนั้นที่ต้องการประชาธิปไตยและความเป็นธรรม

.

บทเรียนสำคัญคือ สังคมต้องไม่ปล่อยให้ความเห็นต่างถูกเปลี่ยนเป็นความเกลียดชัง คนที่เห็นต่างไม่ใช่ศัตรูและไม่ควรถูกทำให้กลายเป็นคนที่เราสามารถใช้ความรุนแรงต่อเขาได้

.

ประชาธิปไตยอาจไม่สมบูรณ์แบบอาจมีความขัดแย้ง มีความผิดพลาด และมีสิ่งที่ต้องแก้ไขแต่ประชาธิปไตยจะเติบโตได้

ก็ต่อเมื่อประชาชนและสังคมมีโอกาสเรียนรู้จากความผิดพลาดของตัวเองอย่างต่อเนื่อง

.

ถ้าทุกครั้งที่เกิดวิกฤต เราเลือกตัดตอนกระบวนการนั้นด้วยกำลังหรือรัฐประหาร ประเทศก็ต้องกลับไปเริ่มต้นใหม่ซ้ำแล้วซ้ำเล่าและสิ่งที่สูญเสียไม่ใช่เพียงรัฐบาลหรือรัฐธรรมนูญฉบับหนึ่งแต่คือ เวลา โอกาส และพัฒนาการทางประชาธิปไตยของคนทั้งประเทศ

.

50 ปี ที่ผ่านไปของเหตุการณ์ 6 ตุลา 2519 จึงควรพาสังคมไทยก้าวเดินไปข้างหน้า จากความทรงจำ สู่บทเรียน จากความขัดแย้ง สู่การยอมรับ ความแตกต่างจากบาดแผลของอดีต สู่กติกาที่ทำให้คนไทยอยู่ร่วมกันได้

.

หน้าที่ของคนรุ่นผม จึงไม่ใช่การส่งต่อความเกลียดชังและความแค้นจากอดีตให้คนรุ่นต่อไป แต่คือส่งต่อความจริงและส่งต่อบทเรียน  หากเราทำเช่นนั้นได้ การรำลึกถึง 6 ตุลา จะไม่ใช่เพียงการมองย้อนกลับไปเมื่อ 50 ปีก่อน แต่จะเป็นคำมั่นร่วมกันของสังคมไทยว่าเราจะไม่ยอมให้ความเห็นต่างกลายเป็นเหตุผลของความรุนแรง และจะไม่ยอมให้ประชาธิปไตยต้องเริ่มต้นใหม่อีกครั้งเพราะการตัดตอนด้วยอำนาจนอกระบบ

.

นี่อาจเป็นการให้ความหมายที่ดีที่สุดแก่ผู้สูญเสียในวันนั้น ทำให้อดีตของพวกเขาช่วยสร้างอนาคตที่ดีกว่าให้คนรุ่นต่อไป

.

ภูมิธรรม เวชยชัย

6 ตุลาคม 2569

.

#พรรคเพื่อไทย #ภูมิธรรม #6ตุลา2519 #50ปี6ตุลา #ประชาธิปไตย