‘จักรภพ’ ชี้ สวทช. ต้องปรับโหมดบริหารยามวิกฤต ชี้เป้างานวิจัยต้องแก้ 3 ปมร้อนของประเทศ ‘หนี้สิน-เกษตรเสียแชมป์-ภัย AI’ แนะปั้น SMEs ต่อยอดเอง

.

วันที่ 19 พฤศจิกายน 2569 ในที่ประชุมสภาผู้แทนราษฎร ระหว่างการพิจารณารับทราบรายงานประจำปี 2567 และ 2568 ของสำนักงานพัฒนาวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยีแห่งชาติ (สวทช.) ล่าสุด นายจักรภพ เพ็ญแข สส.บัญชีรายชื่อ พรรคเพื่อไทย ลุกขึ้นอภิปรายโดยเริ่มต้นด้วยการชื่นชมบทบาทของ สวทช. ภายใต้กระทรวงการอุดมศึกษา วิทยาศาสตร์ วิจัย และนวัตกรรม (อว.) ที่วางระบบความคิดชัดเจน ทั้งด้านการวิจัย นวัตกรรม การเชื่อมโยงกับภาคธุรกิจ และการรักษาบุคลากรผู้มีความสามารถไว้ในประเทศไม่ให้เกิดภาวะสมองไหลออกไปต่างประเทศ

.

อย่างไรก็ตาม นายจักรภพ ได้ตั้งข้อสังเกตเชิงนโยบายว่า ขณะนี้ประเทศไทยไม่ได้เดินหน้าพัฒนาภายใต้สภาวะปกติ แต่กำลังเผชิญกับวิกฤตและภาวะติดลบ จึงเสนอให้ สวทช. ปรับกระบวนทัพเข้าสู่โหมด “การบริหารงานยามวิกฤต” โดยหยิบยกจุดเจ็บปวดหรือ Pain Point ของประเทศขึ้นมาเป็นตัวตั้ง กล้าลดขั้นตอนการทำงาน ตั้งเป้าหมายให้ชัดเจน และเร่งหามาตรการรองรับอย่างทันท่วงที โดยเฉพาะโจทย์ใหญ่ 3 เรื่องที่กำลังกดดันประเทศอย่างหนัก

.

นายจักรภพ ระบุว่า ปัญหาแรกที่ต้องเร่งเข้าไปช่วยคลี่คลายคือวิกฤตหนี้สินครัวเรือนและหนี้สาธารณะ ซึ่งส่งแรงกดดันจนเกือบทำให้ประเทศไทยถูกปรับลดอันดับความน่าเชื่อถือทางเศรษฐกิจในเวทีโลก โดยเชื่อว่าองค์ความรู้และงานวิจัยของ สวทช. เป็นกลไกที่สามารถเข้าไปช่วยแก้ไขปัญหานี้ได้รวดเร็วที่สุด 

.

ขณะเดียวกัน ปัญหาที่สองคือขีดความสามารถในการแข่งขันของประเทศที่ถดถอยลงอย่างน่าใจหาย สะท้อนจากการหารือในสภาฯ เรื่องข้าว มันสำปะหลัง รวมถึงอุตสาหกรรมกุ้งและสัตว์น้ำ ที่ล้วนเผชิญต้นทุนสูงจนแข่งขันไม่ได้และเสี่ยงเสียแชมป์ จึงเรียกร้องให้ สวทช. เข้ามาจับเรื่องการควบคุมต้นทุนและยกระดับผลผลิตให้แข่งขันได้จริง 

.

ส่วนปัญหาที่สามคือกระแสความเปลี่ยนแปลงและภัยคุกคามจาก AI ที่ยังไม่มีความชัดเจนว่าจะกระทบต่อการจ้างงานในวงกว้างอย่างไร รวมถึงความเสี่ยงด้านการโจรกรรมข้อมูลและภัยไซเบอร์ในภาคส่วนสำคัญอย่างโรงพยาบาลและอุตสาหกรรมอาหาร แม้ สวทช. จะไม่ใช่หน่วยงานหลักที่รับผิดชอบเรื่องนี้เพียงลำพัง แต่ควรเร่งระดมสมองระดับชาติเพื่อสร้างทางชนะที่รวดเร็วหรือ Quick Win และสื่อสารผลกระทบให้สังคมรับรู้อย่างน่าเชื่อถือ

.

นอกจากนี้ นายจักรภพ ยังฝากข้อเสนอแนะเพิ่มเติมถึงผู้บริหาร สวทช. โดยชี้ว่าตัวเลขในรายงานประจำปีอาจสะท้อนภาพได้เพียงผิวเผิน แต่ผลสำเร็จที่แท้จริงมักอยู่ในจุดที่ภาคส่วนอื่นนำงานวิจัยไปต่อยอด จึงอยากให้ สวทช. ติดตามและวิเคราะห์ผลลัพธ์เชิงลึกให้เห็นชัดเจนยิ่งขึ้น พร้อมเสนอให้ สวทช. ขยับเชิงรุกด้วยการสร้างหน่วยงานที่ดึงคนเข้ามาปั้นเป็นผู้ประกอบการ SMEs เพื่อนำองค์ความรู้ไปใช้ประโยชน์ในเชิงพาณิชย์ได้เร็วขึ้น แทนที่จะรอให้ภาคเอกชนเข้ามาหาเพียงอย่างเดียว ก่อนทิ้งท้ายด้วยการชี้ว่า สภาฯ กำลังก้าวเข้าสู่กระบวนการทำงบประมาณแบบใหม่หรือ Pre-budgeting ซึ่งเป็นการพิจารณาสิ่งที่ควรทำและไม่ควรทำซ้ำในปีงบประมาณถัดไป องค์ความรู้และข้อมูลของ สวทช. จึงจะเป็นเครื่องมือสำคัญอย่างยิ่งในการประกอบการตัดสินใจของฝ่ายนิติบัญญัติ

.

#พรรคเพื่อไทย #จักรภพเพ็ญแข #ประชุมสภา