‘จาตุรนต์’ อภิปรายหั่นงบมหาดไทย 5% ปลดล็อคท้องถิ่น ชี้ “งบอุดหนุนเฉพาะกิจ” บ่อเกิดส่วย-เด็กเส้น ชูแก้เกณฑ์คืนอำนาจประชาชน ให้ท้องถิ่นตัดสินใจใช้งบได้เอง

.

วันที่ 9 กันยายน 2569 ในการอภิปรายร่างพระราชบัญญัติงบประมาณรายจ่ายประจำปีงบประมาณ พ.ศ. 2570 นายจาตุรนต์ ฉายแสง สส.บัญชีรายชื่อ เสนอปรับลดงบประมาณกระทรวงมหาดไทยลง 5% โดยเน้นเจาะจงไปที่ “เงินอุดหนุนเฉพาะกิจ” ขององค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น (องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น) วงเงินประมาณ 31,000 ล้านบาท (ซึ่งคณะกรรมาธิการฯ ได้ตัดลดไปแล้วประมาณ 766 ล้านบาท)

.

[เหตุผลสำคัญในการเสนอตัดงบประมาณ]

.

-คืนอิสระในการตัดสินใจให้ท้องถิ่น: เพื่อเปลี่ยนทิศทางการกระจายอำนาจให้ถูกต้อง ท้องถิ่นควรมีสิทธิ์ตัดสินใจใช้งบประมาณตามความต้องการของประชาชนในพื้นที่ ไม่ใช่ต้องรอความเห็นชอบหรือทำตามกรอบของกรมส่งเสริมการปกครองท้องถิ่น

.

-ขจัดระบบเส้นสายและการทุจริต: งบอุดหนุนเฉพาะกิจแบบเดิมเปิดช่องให้เจ้าหน้าที่ใช้ดุลพินิจ เกิดการวิ่งเต้น จ่ายเงินทอน สินบน หรือการเลือกปฏิบัติทางการเมือง ท้องถิ่นที่ไม่มีเส้นสายหรืออยู่ฝ่ายตรงข้ามรัฐบาลบางแห่งไม่ได้รับงบประมาณเลยยาวนานกว่า 10 ปี

.

-แก้ไขโครงสร้างงบประมาณลวงตา: ปัจจุบันรัฐบาลอ้างว่าจัดสรรงบให้ท้องถิ่นถึง 29.35% (จากเป้าหมายตามกฎหมาย 35%) แต่ในความเป็นจริง งบส่วนใหญ่ถูกผูกมัดไว้กับภารกิจย่อย 34 รายการ (เช่น นมโรงเรียน อาหารกลางวัน หรือเบี้ยผู้สูงอายุ) ทำให้ท้องถิ่นเป็นเพียง “ลูกมือ” ทำงานแทนรัฐบาล และเหลืองบจริงในการพัฒนาพื้นที่ตามใจประชาชนน้อยมาก

.

[ข้อเสนอแนะเชิงนโยบาย]

.

-ยกเลิกงบอุดหนุนเฉพาะกิจแบบดั้งเดิม: เปลี่ยนงบส่วนนี้ให้เป็น “งบอุดหนุนทั่วไป” ที่ท้องถิ่นมีอำนาจบริหารจัดการและตัดสินใจได้เอง 100% ผ่านสภาท้องถิ่น

.

-ทบทวนหลักเกณฑ์การจัดสรรใหม่: ให้คณะกรรมการกระจายอำนาจและสำนักงบประมาณร่วมกันกำหนดเกณฑ์ที่เป็นธรรม โดยคำนึงถึงความยากจน ความหนาแน่นของประชากร และความจำเป็นเฉพาะพื้นที่

.

-ปรับโครงสร้างให้สะท้อนความเป็นจริง: หากภารกิจใดเป็นงานของรัฐบาลกลาง ก็ควรนำกลับไปคิดในบัญชีของรัฐบาล ไม่ใช่นำมารวมคำนวณเป็นตัวเลขสัดส่วนงบประมาณของท้องถิ่น เพื่อเปิดโอกาสให้ท้องถิ่นได้รับงบประมาณพัฒนาตัวจริงเพิ่มขึ้นอย่างแท้จริง

.

#พรรคเพื่อไทย #จาตุรนต์ฉายแสง #งบประมาณปี70 #ประชุมสภา