.

วันที่ 5 พฤศจิกายน 2569 นายแพทย์โอชิษฐ์ เกียรติก้องชูชัย สมาชิกสภาผู้แทนราษฎร จังหวัดชัยภูมิ พรรคเพื่อไทย ร่วมอภิปรายในรายงานการสร้างระบบหลักประกันสุขภาพแห่งชาติ โดยสำนักงานหลักประกันสุขภาพแห่งชาติ (สปสช.)

.

นายแพทย์โอชิษฐ์ เริ่มต้องกล่าวชื่นชมระบบสุขภาพของประเทศไทยที่เข้มแข็งมาจนถึงทุกวันนี้ มีรากฐานสำคัญมาจากการสร้างเสริมสุขภาพผ่านโครงการ “30 บาทรักษาทุกโรค” และตลอด 25 ปีที่ผ่านมา วันนี้ได้พัฒนาต่อยอดมาเป็นโครงการ “30 บาทรักษาทุกที่” ซึ่งพิสูจน์แล้วว่าคุ้มค่าอย่างแท้จริง ดังที่โรงพยาบาลรามาธิบดีได้ศึกษาและสะท้อนผ่านค่า Social Return on Investment (SROI) ว่า เมื่อ สปสช. ลงทุนไป 1 บาท จะได้ผลตอบแทนกลับมาถึง 6 บาท สิ่งนี้เป็นเครื่องยืนยันว่านโยบายดังกล่าวสร้างประโยชน์มหาศาลให้กับพี่น้องประชาชนคนไทยทุกคน จนได้รับคำชื่นชมจากนานาชาติต่าง ๆ ว่าประเทศไทยมีระบบหลักประกันสุขภาพที่เข้มแข็ง

.

อย่างไรก็ตาม นายแพทย์โอชิษฐ์ ได้สะท้อนปัญหาเชิงโครงสร้างพร้อมทั้งข้อเสนอแนะ เพื่อให้ สปสช. นำไปปรับปรุงและพัฒนาให้ดียิ่งขึ้น โดยมีประเด็นสำคัญคือ

.

1.ด้านงบประมาณและการจัดสรรเงิน ความแม่นยำในการของบประมาณล่วงหน้า 2 ปี: ระบบงบประมาณของภาครัฐกำหนดให้หน่วยงานต้องจัดทำคำของงบประมาณล่วงหน้าถึง 2 ปี ก่อนการใช้งานจริง สปสช. จึงจำเป็นต้องคาดการณ์สถานการณ์ล่วงหน้าให้แม่นยำที่สุด เพื่อให้งบประมาณเหมาจ่ายรายหัวเพียงพอต่อการให้บริการพี่น้องประชาชนในอนาคต (ซึ่งเรื่องนี้ผมเคยเน้นย้ำมาแล้วสมัยดำรงตำแหน่งประธานคณะกรรมาธิการการสาธารณสุขในสภาชุดที่แล้ว)

.

ความเพียงพอของงบประมาณรายโรคและผู้ป่วยใน (Adjusted RW): ที่ผ่านมาโรงพยาบาลหลายแห่งสะท้อนเสียงตรงกันว่า งบประมาณสนับสนุนการรักษาผู้ป่วยในยังไม่เพียงพอ สปสช. ต้องปรับปรุงระบบการจ่ายชดเชยให้ใกล้เคียงกับต้นทุนจริง เพื่อไม่ให้โรงพยาบาลรัฐต้องแบกรับภาระหนักหน่วง (เนื่องจากหากประชาชนไปรักษาโรงพยาบาลเอกชน โรงพยาบาลเอกชนเก็บเงินทันที แต่หากมารักษาโรงพยาบาลรัฐ โรงพยาบาลต้องสำรองจ่ายและรักษาก่อน แล้วจึงมาเบิกทีหลัง ซึ่งเป็นจุดที่ต้องทบทวนความเหมาะสม)

.

-ความรวดเร็วในการเบิกจ่าย: สปสช. ต้องจัดสรรและส่งงบประมาณให้แก่หน่วยบริการหรือโรงพยาบาลอย่างรวดเร็ว เพื่อเสริมสภาพคล่องให้โรงพยาบาลสามารถบริหารจัดการและดูแลประชาชนได้อย่างต่อเนื่อง

.

-ความคุ้มค่าและการกระจายตัวของหน่วยนวัตกรรม: แม้การสร้างนวัตกรรมในการส่งเสริมสุขภาพจะเป็นสิ่งจำเป็น แต่ท่ามกลางข้อจำกัดทางงบประมาณของประเทศ สปสช. ต้องคำนวณความคุ้มค่า และกระจายหน่วยนวัตกรรมเหล่านี้ไปยังภูมิภาคต่างๆ อย่างทั่วถึง ไม่ควรกระจุกตัวอยู่เพียงในเมืองหลวงหรือเมืองหลักเท่านั้น

.

-การจัดสรรงบประมาณให้โรงพยาบาลขนาดเล็ก: เนื่องจากโรงพยาบาลขนาดเล็กมักได้รับการจัดสรรงบประมาณน้อยกว่าโรงพยาบาลขนาดใหญ่ ในขณะที่พี่น้องประชาชนผู้มีรายได้น้อยและผู้ยากไร้ส่วนใหญ่พึ่งพิงโรงพยาบาลขนาดเล็กเหล่านี้ สปสช. จึงต้องทบทวนสูตรการจัดสรรงบประมาณใหม่ เพื่อให้โรงพยาบาลขนาดเล็กมีงบเพียงพอในการดูแลกลุ่มเปราะบาง

.

2. การควบคุมการเข้าถึงบริการและคุณภาพ

.

-รองรับการถ่ายโอน รพ.สต. สู่ท้องถิ่น: ปัจจุบันมีการถ่ายโอนโรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบล (รพ.สต.) ไปยังองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นแล้วกว่า 5,000 แห่ง หรือคิดเป็น 52.4% และคาดว่าจะถ่ายโอนเกือบ 100% ในอีก 3 ปีข้างหน้า สปสช. จึงต้องมีแผนงานที่ชัดเจนในการควบคุมคุณภาพและการกระจายงบประมาณสู่ท้องถิ่น เพื่อให้ประชาชนในระดับปฐมภูมิได้รับบริการที่มีคุณภาพ รวดเร็ว และไม่ขาดแคลน

.

-ลดภาระงานเอกสารของบุคลากรทางการแพทย์: บุคลากรทางการแพทย์มีภาระหน้าที่หลักในการดูแลรักษาผู้ป่วยอยู่แล้ว แต่ยังต้องมาเสียเวลากับขั้นตอนการคีย์ข้อมูลเบิกจ่ายปลีกย่อย สปสช. ควรปรับระบบให้สะดวกและลดขั้นตอน (Red Tape) ลง เพื่อให้บุคลากรได้ทุ่มเทเวลาให้กับผู้ป่วยอย่างเต็มที่

.

-ปรับโครงสร้างเงินเดือนข้าราชการออกจากงบเหมาจ่ายรายหัว: มีเสียงเรียกร้องอย่างต่อเนื่องจากบุคลากรทางการแพทย์ ว่าควรนำเงินเดือนข้าราชการที่ถูกเหมารวมอยู่ในงบประมาณรายจ่ายรายหัวออกไป ซึ่งเป็นเรื่องสำคัญที่ สปสช. ควรรับไปพิจารณา

.

3. การเตรียมพร้อมรับมือสังคมผู้สูงวัย

.

-ในรายงานมีการดูแลผู้ป่วยระยะยาว (Long-Term Care) และผู้ป่วยที่ออกจากโรงพยาบาลแล้วเป็นอย่างดี แต่อย่าลืมว่าเราต้องส่งเสริมสุขภาพของผู้สูงอายุที่ยังมีร่างกายแข็งแรงให้มีสุขภาพดียิ่งขึ้นไป

.

นายแพทย์โอชิษฐ์ได้เสนอให้ สปสช. สนับสนุนงบประมาณในการจัดตั้งและพัฒนา “ศูนย์ดูแลผู้สูงอายุในท้องถิ่น” โดยอาจนำอาคารหรือ “โรงเรียนร้าง” ในท้องถิ่นมาปรับรีโนเวทใช้ประโยชน์เป็นศูนย์ดูแลสุขภาพและกิจกรรมสำหรับผู้สูงอายุ เพื่อสร้างเสริมให้ผู้สูงอายุมีสุขภาพร่างกายและจิตใจที่แข็งแรง

.

#พรรคเพื่อไทย #โอชิษฐ์เกียรติก้องชูชัย #สปสช #30บาทรักษาทุกที่ #ประชุมสภา